Wat doet een coach? Waarom iedereen er een kan gebruiken

Wat is coaching?

Coaching is een doelgericht proces om de ander het beste uit zichzelf te laten halen. Je zet het onder meer in om (emotionele) belemmeringen op te lossen, zelfsturing en zelfmanagement verder te ontwikkelen en prestaties, samenwerking en leiderschap te bevorderen.

Coaching is gericht op leren en ontwikkelen: oefenen, reflecteren en evalueren, om vervolgens het bewustzijn te vergroten en de balans tussen denken en voelen te hervinden. Zo kun je actie ondernemen in de richting van je wensen of doelen.

Daar is persoonlijk leiderschap voor nodig. Wanneer je over persoonlijk leiderschap beschikt, besef je dat je een keuze hebt in hoe je denkt, welk gedrag je inzet en hoe je reageert op triggers uit je omgeving en in de interactie met anderen. Je zegt ja tegen je eigen keuzes en accepteert de gevolgen. Wens je een andere uitkomst, dan weet je dat jij degene bent die die uitkomst kan realiseren.

Wat coaching niet is

• Geen advies: een adviseur vertelt je wat je moet doen. Een coach helpt je zelf tot inzicht te komen.
• Geen training: een trainer brengt vaardigheden over aan een groep. Een coach werkt vanuit jouw vraag en jouw patronen.
• Geen therapie: een therapeut of psycholoog behandelt psychische klachten. Heb je ernstige klachten, ga dan eerst naar je huisarts of een behandelaar.

Wat doet een professionele coach?

Een professionele coach creëert op een heldere manier bewustzijn en stimuleert persoonlijk leiderschap. Concreet doet een coach het volgende:

• Je vraag scherp krijgen. Wat wil je bereiken, en wat is de vraag onder je vraag?
• Je patronen zichtbaar maken. Je krijgt meer inzicht in je eigen gedrag, blokkades en blinde vlekken.
• Weerstand onderzoeken. Wat maakt dat je weerstand ervaart tegen verandering? Wanneer dat inzichtelijk wordt, kun je vanuit dat bewustzijn verder zonder erin te blijven hangen of je eigen groei te saboteren.
• Je kwaliteiten verder ontwikkelen. Coaching gaat niet alleen over wat niet werkt, maar ook over wat je al in huis hebt.
• Spiegelen. De coach laat zien wanneer je van jezelf afwijkt, groei saboteert of bezig bent met "trucjes".

Het is maatwerk: de coach stemt de begeleiding volledig af op jou, zodat jij je doelen kunt behalen. Daarnaast kent een professionele coach zichzelf als geen ander. Hij of zij weet te onderscheiden wat van de coach is en wat van jou, en heeft in een gedegen opleiding geleerd om zo objectief mogelijk naar het coachproces te kijken, zonder te projecteren, te helpen, te adviseren of te sturen.

Benieuwd hoe dit er in een 1 op 1 traject uitziet? Lees meer over professionele coaching bij Inzicht.

Iemand zien maar niet ontzien

We horen regelmatig dat coaching elders als niet effectief of zweverig is ervaren. Een professionele coach doet echter wat nodig is om je naar je doelen te begeleiden, en dat kan op momenten best confronterend zijn.

Iemand zien maar niet ontzien betekent voor ons dat je wordt gezien in je behoeften, maar niet wordt ontzien in wat je werkelijk nodig hebt. Is het voor je groei nodig om directe feedback, confronterende spiegels en doortastende begeleiding te krijgen, dan geeft een professionele coach je dat, zodat je verder kunt ontwikkelen.

Waarom kan iedereen een coach gebruiken?

Ieder mens heeft vraagstukken en blinde vlekken. Bovendien leven we een groot deel van de dag op de automatische piloot. De bekende uitspraak "als je doet wat je deed, dan krijg je wat je kreeg" laat precies zien wat dat oplevert: steeds dezelfde uitkomst. Wanneer je meer bewustzijn ontwikkelt over wat maakt dat je doet wat je doet, kun je veranderingen aanbrengen in dat automatische gedrag en meer van je potentieel benutten.

Daarvoor heb je iemand nodig om mee te sparren buiten je eigen referentiekader. Je eigen blinde vlek zie je per definitie niet zelf. Vanuit een breder gezichtsveld en een hoger bewustzijn leer je zien wat er nodig is om te groeien, waar je veranderingen in wilt aanbrengen en welke actie je onderneemt richting je doel.

Daarom zeggen we: niemand heeft een coach nodig, maar iedereen kan er een gebruiken. Of het nu persoonlijk of zakelijk is, of het gaat om resultaten of om beter in je vel zitten: uiteindelijk begint het bij zelfinzicht, bewustzijn en persoonlijk leiderschap.

Wanneer schakel je een coach in?

Je kunt coaching inzetten wanneer je tegen belemmeringen aanloopt, een verandering in gang wilt zetten, een resultaat wilt bereiken, zelfsturing wilt stimuleren of prestaties wilt verbeteren. Een paar herkenbare situaties:

• Op je werk: je bent net leidinggevende geworden en merkt dat je alles zelf blijft oplossen in plaats van te delegeren.
• In samenwerking: je raakt steeds in dezelfde discussie verzeild met een collega en weet niet hoe je het patroon doorbreekt.
• In je loopbaan: je twijfelt of je huidige werk nog bij je past, maar weet niet wat je dan wél wilt.
• In je energie: je merkt dat spanning oploopt en je minder plezier haalt uit wat je doet.
• Privé: je staat voor een grote keuze of zoekt meer balans tussen denken en voelen.
• In een team: de onderlinge samenwerking stokt en er wordt meer óver elkaar dan mét elkaar gesproken.

Je hoeft dus niet te wachten tot iets echt vastzit. Juist wanneer je voelt dat er meer in zit, levert coaching vaak veel op.

Welke soorten coaching zijn er?

Coaching is een breed vak. Afhankelijk van je vraag en context past de ene vorm beter dan de andere.

Zoek je begeleiding voor een vraag in je privéleven, kijk dan bij life coaching. Gaat het om de samenwerking binnen een team, dan past teamcoaching en MT-begeleiding beter.

Hoe herken je een goede, geregistreerde coach?

"Coach" is in Nederland geen beschermde titel. Iedereen mag zich zo noemen. Daarom is het verstandig om bij het kiezen van een coach te letten op een aantal kwaliteitskenmerken:

1. Een gedegen opleiding. Heeft de coach een opleiding gevolgd met voldoende diepgang en praktijk, bijvoorbeeld op Post-HBO niveau?
2. Aansluiting bij een beroepsvereniging. NOBCO (Nederlandse Orde van Beroepscoaches) en EMCC (European Mentoring and Coaching Council) zijn de bekendste. Leden houden zich aan een ethische code en vallen onder een klachtenregeling.
3. Een persoonlijke accreditatie. Via NOBCO en EMCC kan een coach zich laten certificeren met de European Individual Accreditation (EIA), op de niveaus Foundation, Practitioner, Senior Practitioner en Master Practitioner. Daarbij worden onder meer opleiding, praktijkervaring en supervisie getoetst.
4. Blijven ontwikkelen. Een goede coach volgt zelf supervisie of intervisie en blijft leren. Een coach die zichzelf kent, coacht zuiverder.
5. Een heldere werkwijze. Kan de coach uitleggen hoe hij of zij werkt, hoe het traject eruitziet en wanneer er wordt doorverwezen?
6. Een klik. Voel je je gezien, en tegelijk uitgedaagd? Een kennismakingsgesprek helpt je dat te toetsen.

Meer over hoe die certificering werkt, lees je in ons artikel over NOBCO-accreditatie en EIA-certificering.

Twijfel je hoe je een goede coach herkent? Lees dan een goede coach vinden: zo herken je kwaliteit. Veel mensen zetten coaching ook in voor meer werkgeluk.

Veelgestelde vragen over professionele coaching

Wat doet een coach precies?

Een coach helpt je inzicht te krijgen in je gedrag, patronen en blokkades, zodat je zelf actie onderneemt richting je doelen. Hij of zij stelt vragen, spiegelt en daagt je uit, zonder advies te geven of het over te nemen. Je blijft zelf eigenaar van je proces.

Wat is het verschil tussen een coach en een psycholoog?

Een psycholoog diagnosticeert en behandelt psychische klachten. Een coach richt zich op bewustwording, ontwikkeling en persoonlijk leiderschap bij mensen die in principe goed functioneren. Bij ernstige klachten is de huisarts of een behandelaar het juiste startpunt.

Wat is een professionele coach?

Een professionele coach heeft een gedegen opleiding gevolgd, kent zichzelf goed en werkt volgens een ethische code. Vaak is hij of zij aangesloten bij een beroepsvereniging als NOBCO of EMCC. Het verschil met een "coach" zonder opleiding zit in de diepgang, objectiviteit en zorgvuldigheid van de begeleiding.

Hoe weet ik of coaching iets voor mij is?

Als je merkt dat je steeds tegen hetzelfde aanloopt, of voelt dat er meer in je zit, kan coaching waardevol zijn. Je hoeft geen probleem te hebben om er baat bij te hebben. Een kennismakingsgesprek helpt je om te bepalen of het past.

Is coaching zweverig?

Dat hoort het niet te zijn. Professionele coaching is doelgericht: je werkt aan een concrete vraag, oefent met nieuw gedrag en evalueert wat het oplevert. Het kan wel confronterend zijn, want een goede coach ziet je, maar ontziet je niet.

Hoe word ik zelf professionele coach?

Door een opleiding te volgen waarin vakinhoud, praktijk en persoonlijke bewustwording samenkomen. De Post-HBO registeropleiding tot Professional Coach van Inzicht is NOBCO/EMCC-erkend en heeft het EQA-keurmerk van EMCC.

Wil je actief aan de slag met je persoonlijke of professionele ontwikkeling? Dat kan 1 op 1 met professionele coaching. Wil je zelf coach worden, dan ontwikkel je je in de Post-HBO registeropleiding tot Professional Coach. Twijfel je welke stap bij je past? Plan een vrijblijvend adviesgesprek met een van onze coaches.